Inleiding vliegvergunningen voor vliegtuigen en helikopters

Het type van vergunning dat u nodig hebt om een vliegtuig of helikopter te besturen, hangt af van de activiteit: beroepsmatig of recreatief. U moet ook rekening houden met de plaatsen in de wereld waar u van plan bent te vliegen. Bovendien moet u voor bepaalde types van luchtvaartuigen over aanvullende bevoegdverklaringen beschikken. 

Welk type van activiteiten? Beroeps- en recreatievergunningen

De vergunningen kunnen voor beroepsmatige of recreatieve vluchten bestemd zijn. Bent u in het bezit van een beroepsvergunning, dan kunt u vergoed worden voor uw vluchten en uw handelsactiviteiten. Een recreatievergunning is dan weer bestemd voor recreatievluchten. U kunt dan geen vergoeding ontvangen voor een vlucht (tenzij u vlieginstructeur bent).

In het Europese systeem spreken we ook van Part-FCL-vergunningen (vergunningen toegekend aan de bemanningsleden of Flight Crew Licensing). Er zijn twee soorten recreatievergunningen:

• de vergunning van recreatief piloot (LAPL of Light Aircraft Pilot Licence) 
• de vergunning van privépiloot (PPL of Private Pilot Licence). 

Daarnaast zijn er drie soorten beroepsvergunningen: 

• de vergunning van beroepspiloot (CPL of Commercial Pilot Licence) 
• de vergunning van meerpiloot (MPL of Multi Pilot Licence), die enkel van toepassing is voor vliegtuigen (pagina onder constructie)
• de vergunning van lijnpiloot (ATPL of Airline Transport Pilot Licence) 

Welke vergunningen voldoen aan de internationale normen?

De vergunningen kunnen ingedeeld worden volgens hun overeenstemming of gebrek aan overeenstemming met de internationale normen van de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie (ICAO, International Civil Aviation Organization). De vergunningen die in overeenstemming zijn, worden ICAO-vergunningen genoemd en de vergunningen die niet in overeenstemming zijn niet-ICAO-vergunningen. De niet-ICAO-vergunningen worden internationaal niet volledig erkend en kunt u enkel in bepaalde lidstaten gebruiken.

De vergunningen Part-FCL PPL, CPL, MPL en ATPL zijn ICAO-vergunningen en kunt u in principe overal ter wereld gebruiken. De Part-FCL LAPL-vergunning is een niet-ICAO-vergunning en is enkel geldig in de lidstaten van het Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA, European Aviation Safety Agency).

Welke vergunningen voor welke types van luchtvaartuigen?

Welk luchtvaartuig mag u met uw vergunning besturen? De luchtvaartuigen zijn in twee groepen ingedeeld:

• EASA-luchtvaartuigen
• niet-EASA-luchtvaartuigen

EASA-luchtvaartuigen

De EASA-luchtvaartuigen vallen onder de verantwoordelijkheid van het EASA en zijn onderworpen aan de EASA-regelgeving. Veel luchtvaartuigen in Europa zijn geclassificeerd als EASA-luchtvaartuigen, ongeacht waar ze gebouwd of ingeschreven zijn.

In België kunt u als houder van een Part-FCL-vergunning vliegen met EASA-luchtvaartuigen die in België of bij andere lidstaten van het EASA ingeschreven zijn, in overeenstemming met de in de vergunning vermelde voorrechten.

Niet-EASA-luchtvaartuigen

De luchtvaartuigen die niet onder de verantwoordelijkheid van het EASA vallen, zijn niet-EASA-luchtvaartuigen, ook wel annex I-luchtvaartuigen genoemd. De niet-EASA-luchtvaartuigen zijn gedefinieerd in bijlage I van Verordening (EU) 2018/1139. Dit type luchtvaartuigen, waaronder ook de historische vliegtuigen, vallen daarom onder de nationale regelgeving.

In België hebt u voor historische vliegtuigen en vliegtuigen zonder houder van typecertificaat een Part-FCL PPL, CPL of ATPL-vergunning nodig met een geldige Single Engine Piston Class rating (SEP) om deze in België ingeschreven niet-EASA-luchtvaartuigen te mogen besturen.

Om de voorrechten te verkrijgen voor het besturen van deze toestellen nodigen wij u uit om contact op te nemen met een instructeur zodat deze na een Familiarisation of Difference training (volgens de principes van FCL Annex I Subpart H) de toelating tot vliegen in uw logboek kan noteren.

Om te vliegen met toestellen die op deze lijst voorkomen is een extra nationale type rating vereist.

Meer informatie kan u terugvinden in deze informatiebrochure.

Automatische validatie van vergunningen buiten de Europese Unie

Piloten die buiten de Europese Unie vliegen met een luchtvaartuig dat is geregistreerd in een andere EU-lidstaat dan de lidstaat die hun vergunning heeft afgegeven, moeten naast hun vergunning ook de meest recente versie van het document ICAO attachment to automatically validate licences aan boord hebben. Dit document mag worden voorgelegd in papieren of digitale vorm.

Deze verplichting geldt overeenkomstig punt FCL.045(e) van Verordening (EU) nr. 1178/2011.

Het document bevat een verwijzing naar de ICAO-registratienummers van de overeenkomst inzake automatische validatie van vergunningen, evenals de lijst van staten die partij zijn bij deze overeenkomst. Deze regeling omvat de lidstaten van de Europese Unie, alsook Zwitserland, Noorwegen en IJsland.